Sąd nakazuje urzędowi hrabstwa Alameda zapewnienie asysty urzędnika przy wypełnianiu formularzy

17 stycznia 2025 r. Sąd Okręgowy Stanów Zjednoczonych dla Północnego Dystryktu Kalifornii wydał postanowienie częściowo uwzględniające, a częściowo oddalające wniosek o stały nakaz sądowy przeciwko hrabstwu Alameda. Orzeczenie stanowi następstwo sześciodniowego procesu przed ławą przysięgłych, który dotyczył wizyty w biurze ds. rejestracji i ewidencji hrabstwa Alameda (CRO).

Stan faktyczny i przebieg postępowania

Niewidoma powódka, prowadząca działalność coachingową, usiłowała wypełnić formularz zgłoszenia firmy pod nazwą handlową (FBNS), pobrany w formacie PDF ze strony internetowej hrabstwa. Z powodu błędów w strukturze i brakujących znaczników dostępności w dokumencie PDF powódka nie mogła wypełnić go samodzielnie za pomocą czytnika ekranu i skorzystała z pomocy widzącego męża przy uzupełnianiu pól i podpisywaniu wydruku.

29 marca 2019 r. powódka udała się osobiście do siedziby biura CRO w Oakland w Kalifornii, aby złożyć dokument. Urzędniczka wskazała dwa błędy, które uniemożliwiały przyjęcie formularza. Gdy powódka zwróciła się o pomoc w naniesieniu poprawek ze względu na swoją niepełnosprawność wzroku, urzędniczka odmówiła, powołując się na regulamin zabraniający pracownikom wypełniania lub modyfikowania dokumentów petentów. Po trwającym ponad godzinę oczekiwaniu przełożona potwierdziła odmowę, uznając żądaną pomoc za niezgodną z prawem. W rezultacie powódka opuściła urząd bez złożenia zgłoszenia; formularz złożyła 31 maja 2019 r. w towarzystwie opłaconej asystentki.

Wiosną 2024 r. ława przysięgłych uznała, że hrabstwo Alameda naruszyło prawa powódki na mocy Tytułu II ustawy o osobach z niepełnosprawnościami (ADA) w dniu 29 marca 2019 r., wykazując się rażącą obojętnością. Powódce przyznano odszkodowanie w wysokości 30 500 dolarów na mocy przepisów ADA oraz kalifornijskiej ustawy o osobach z niepełnosprawnościami (DPA).

Zakres nakazu sądowego

Po ogłoszeniu wyroku powódka złożyła wniosek o wydanie stałego nakazu sądowego zobowiązującego hrabstwo do:

• Dostosowania internetowych formularzy PDF oraz formularza rejestracyjnego online do wymogów czytników ekranu;
• Zapewnienia asysty urzędnika (skryby) przy wypełnianiu formularzy papierowych na wniosek osoby niewidomej;
• Przeprowadzenia szkoleń personelu z zakresu środków pomocniczych i skutecznej komunikacji.

Sąd uwzględnił żądanie w zakresie usług asystenckich, oddalając wniosek w pozostałej części.

Nakaz zapewnienia asysty urzędnika

W toku sprawy hrabstwo wskazywało na wdrożone po 2019 roku rozwiązania, w tym stacjonarny kiosk komputerowy wyposażony w oprogramowanie JAWS oraz internetowy konfigurator zgłoszeń. Jednak badania biegłych wykazały, że oprogramowanie kiosku i formularze cyfrowe nadal zawierały bariery uniemożliwiające niewidomym petentom ich samodzielną obsługę. Ponadto ogólna polityka urzędu wciąż zabraniała pracownikom sporządzania wpisów na formularzach.

Sąd uznał, że odszkodowanie pieniężne nie chroni przed powtórzeniem naruszenia w przyszłości, a zapewnienie pomocy urzędnika nie stanowi nadmiernego obciążenia finansowego ani administracyjnego. Sąd nakazał biuru CRO zapewnienie usług skryby każdej osobie z niepełnosprawnością wzroku, która o to poprosi. Nakaz obwarowano dwoma zastrzeżeniami:

1. Pracownicy urzędu nie mają obowiązku poprawiania formularzy już podpisanych, lecz wypełniają formularze czyste lub niepodpisane.
2. Obowiązek dotyczy wszystkich formularzy CRO, chyba że hrabstwo wykaże, iż w przypadku konkretnego, skomplikowanego formularza stanowiłoby to nadmierne obciążenie lub fundamentalną zmianę charakteru usług w rozumieniu 28 C.F.R. § 35.164.

Jeżeli hrabstwo wdroży w przyszłości technologie zapewniające w pełni skuteczną komunikację zgodnie z ADA, może wnioskować o uchylenie nakazu na mocy reguły 60(b) Federalnych Reguł Postępowania Cywilnego.

Oddalenie wniosków o audyt cyfrowy i szkolenia

Sąd odmówił nałożenia obowiązku naprawy internetowych plików PDF i systemów webowych biura. W uzasadnieniu wskazano, że pozew i rozstrzygnięcie ławy przysięgłych dotyczyły ściśle incydentu odmowy bezpośredniej pomocy w urzędzie 29 marca 2019 r., a nie ogólnej dostępności cyfrowej witryny CRO, przez co nakaz w tym zakresie wykraczałby poza ustalone naruszenie.

Sąd oddalił również wniosek o obowiązkowe szkolenia personelu, uznając, że źródłem bezprawnej odmowy nie był brak wiedzy pracowników, lecz obowiązujący w biurze formalny zakaz wypełniania druków przez personel.