Kwalifikacja „Edukowanie w obszarze dostępności cyfrowej” włączona do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji

W Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski” opublikowano 3 listopada 2025 r. obwieszczenie Ministra Cyfryzacji z dnia 18 października 2025 r. (poz. 1137) w sprawie włączenia kwalifikacji wolnorynkowej „Edukowanie w obszarze dostępności cyfrowej” do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji. Podstawą prawną obwieszczenia są art. 25 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 22 grudnia 2015 r. o Zintegrowanym Systemie Kwalifikacji.

Kwalifikacji przypisano 5. poziom Polskiej Ramy Kwalifikacji (PRK).

Wymagane efekty uczenia się

Osoba posiadająca kwalifikację jest przygotowana do prowadzenia szkoleń, warsztatów, wykładów i webinarów stacjonarnie oraz zdalnie. Wymagania podzielono na trzy zestawy efektów uczenia się:

1. Posługiwanie się wiedzą na temat dostępności cyfrowej i ograniczeń osób o specjalnych potrzebach: Obejmuje m.in. metodykę kształcenia i charakterystykę barier osób z ograniczeniami wzroku, słuchu, ruchu, funkcji poznawczych, osób starszych, osób z chorobami neurodegeneracyjnymi (np. demencja, choroba Alzheimera, choroba Parkinsona) oraz specyficznymi trudnościami w uczeniu się (dysleksja, dysgrafia, dyskalkulia). Wymaga znajomości polskich i unijnych przepisów prawnych, norm ISO, prawa autorskiego oraz zasad projektowania uniwersalnego dla edukacji (UDL).
2. Posługiwanie się wiedzą na temat narzędzi sprzyjających zapewnianiu dostępności cyfrowej: Obejmuje zasady projektowania stron i aplikacji mobilnych (HTML, WCAG, UX/UI, deklaracje dostępności), obsługę czytników ekranu, monitorów brajlowskich i powiększalników systemowych, tworzenie dostępnych arkuszy kalkulacyjnych oraz dokumentów PDF wraz z ich walidacją, przygotowywanie dostępnych multimediów (napisy, audiodeskrypcja, transkrypcja, technologie speech-to-text) oraz stosowanie zasad prostego języka.
3. Przygotowanie i prowadzenie usługi rozwojowej: Tworzenie scenariuszy zajęć, dobór metod aktywizujących, opracowywanie cyfrowo dostępnych materiałów dydaktycznych, prezentacji multimedialnych oraz weryfikację wiedzy uczestników za pomocą pre-testów i post-testów.

Warunki i przebieg walidacji

Weryfikacja efektów uczenia się prowadzona jest z użyciem testu wiedzy, obserwacji w warunkach symulowanych, rozmowy z komisją oraz analizy dowodów i deklaracji. Instytucja certyfikująca musi zapewnić dostępność procesu dla osób z niepełnosprawnościami. Walidacja może odbywać się stacjonarnie, zdalnie lub hybrydowo.

Komisja walidacyjna liczy co najmniej trzech członków z wykształceniem wyższym magisterskim (studia drugiego stopnia lub jednolite magisterskie), w tym:

• jednego członka z udokumentowanym doświadczeniem minimum 500 godzin samodzielnego prowadzenia szkoleń z dostępności cyfrowej w ostatnich 5 latach;
• jednego członka z minimum 10-letnim doświadczeniem pedagogicznym we wsparciu osób z niepełnosprawnościami, zdobytym w ostatnich 15 latach;
• jednego członka z udokumentowanym przeprowadzeniem co najmniej 10 audytów dostępności cyfrowej stron lub dokumentów w ostatnich 3 latach.

Warunki uzyskania kwalifikacji i ważność certyfikatu

Przystąpienie do samej walidacji nie wymaga spełnienia warunków wstępnych. Natomiast do uzyskania certyfikatu – poza pozytywnym wynikiem walidacji – wymagane jest posiadanie dyplomu minimum licencjata lub inżyniera (studia pierwszego stopnia) oraz udokumentowanie przeprowadzenia minimum 360 godzin dydaktycznych, szkoleń lub warsztatów z dostępności cyfrowej w okresie 3 lat przed walidacją.

Certyfikat kwalifikacji jest ważny przez 5 lat. Warunkiem przedłużenia ważności jest zdanie testu wiedzy z zakresu aktualnych technologii oraz regulacji prawnych w Polsce i Unii Europejskiej. Przegląd kwalifikacji odbywa się nie rzadziej niż raz na 10 lat.

Źródło: Monitor Polski 2025 poz. 1137